IS EEN HOOGWERKER CERTIFICAAT VERPLICHT?
Een hoogwerker certificaat is niet letterlijk wettelijk verplicht, maar de Arbowet eist wel dat werkgevers kunnen aantonen dat hun personeel voldoende is opgeleid om veilig met een hoogwerker te werken. Een erkend certificaat is daarvoor de eenvoudigste en meest gebruikte manier. In de praktijk komt het dus op hetzelfde neer.
Zonder aantoonbare opleiding voldoet u niet aan de zorgplicht uit de Arbowet. Dat levert problemen op bij controle, bij schade en bij uw verzekering. Ook opdrachtgevers en bouwplaatsen weigeren medewerkers zonder certificaat vaak de toegang. Een hoogwerker cursus bij ons start vanaf € 145,- excl. BTW en het certificaat is 5 jaar geldig.
Wat zegt de Arbowet precies over werken met een hoogwerker?
De Arbeidsomstandighedenwet legt de verantwoordelijkheid bij de werkgever. Artikel 8 verplicht hem om medewerkers doeltreffend voor te lichten en te onderrichten over de risico’s van hun werk en over de maatregelen die die risico’s beperken. Artikel 11 legt aan de werknemer de plicht op om die instructies ook daadwerkelijk op te volgen.
Het Arbobesluit werkt dat verder uit voor arbeidsmiddelen. Een hoogwerker mag alleen worden bediend door iemand die daarvoor specifiek is opgeleid, en de machine zelf moet periodiek gekeurd zijn door een deskundige. Meer achtergrond over veilig werken met arbeidsmiddelen vindt u op Arboportaal van het ministerie van SZW.
Belangrijk detail: de wet schrijft geen specifiek certificaat voor. Er staat nergens dat het een NoRisk-certificaat of een IPAF-certificaat moet zijn. Wat telt is dat u kunt bewijzen dat de medewerker bekwaam is. Een erkend certificaat is daarvoor het makkelijkste bewijs.
Wat gebeurt er als u geen hoogwerker certificaat heeft?
De gevolgen liggen op drie vlakken en die staan los van elkaar.
- Bij een inspectie: de Nederlandse Arbeidsinspectie vraagt naar bewijs van bekwaamheid. Kunt u dat niet leveren, dan volgt een boete voor de werkgever en soms stillegging van het werk.
- Bij schade of een ongeval: uw verzekeraar stelt dezelfde vraag. Ontbreekt de aantoonbare opleiding, dan kan de uitkering worden beperkt of geweigerd en blijft u met de kosten zitten.
- Bij aansprakelijkheid: raakt een medewerker gewond die niet was opgeleid, dan kunt u als werkgever persoonlijk aansprakelijk worden gesteld voor het letsel en de gevolgschade.
Daar komt het praktische punt bij: veel bouwplaatsen, industriële terreinen en opdrachtgevers eisen contractueel een geldig certificaat. Zonder certificaat komt uw medewerker er simpelweg niet op, hoe goed hij ook is.
Waar voldoet een goede hoogwerker cursus aan?
Een goede hoogwerker cursus bestaat altijd uit een theoriedeel en een praktijkdeel. In de theorie komen de Arbowetgeving, de veiligheidseisen en de risico’s van werken op hoogte aan bod. In de praktijk gaat de deelnemer zelf de machine inspecteren, opstellen en bedienen.
Het doel is dat deelnemers na afloop zelfstandig en deskundig met een hoogwerker kunnen werken. Niet dat zij een papiertje hebben, maar dat zij de situaties op de werkvloer herkennen en weten hoe zij die veilig aanpakken. Daarom werken wij in kleine groepen, met persoonlijke begeleiding en een afsluitend praktijkexamen.
Veilig gebruik van een hoogwerker
Werken met een hoogwerker vraagt om aandacht voor drie dingen die vaak worden onderschat: de ondergrond, de wind en de belasting. Deze grenzen behandelen wij uitgebreid tijdens de cursus.
- Maximale hellingsgraad: de ondergrond mag maximaal 5 graden aflopen. Bij een steilere helling verschuift het zwaartepunt te ver en neemt het kantelgevaar sterk toe.
- Windkracht: vanaf windkracht 6 mag er niet meer met een hoogwerker gewerkt worden. Op grote werkhoogte ligt de windsnelheid bovendien hoger dan op de grond.
- Werklastlimiet: de maximale belasting van de werkbak moet worden nageleefd én correct verdeeld. Twee personen aan één zijde is iets anders dan twee personen verdeeld over de bak.
Daarnaast controleert de gebruiker de machine vóór elk gebruik. Die dagelijkse visuele inspectie is geen formaliteit: losse onderdelen, lekkages of beschadigde stempelplaten zijn de meest voorkomende oorzaken van incidenten.
Zo voldoet u aantoonbaar aan de Arbowet
Hoe lang is een hoogwerker certificaat geldig?
Een hoogwerker certificaat is 5 jaar geldig. Daarna moet u hercertificeren om aantoonbaar te blijven voldoen aan de Arbowet. Dat doet u met de cursus voor gevorderden, waarbij uw certificaat maximaal 3 maanden verlopen mag zijn.
Is het langer dan 3 maanden verlopen, dan volgt u de beginnerscursus opnieuw. Dat kost meer tijd en meer geld. Zet de verloopdatum daarom in uw personeelsplanning en stuur medewerkers enkele maanden van tevoren naar de herhaling.
Let op: een verlopen certificaat betekent in de praktijk dat u de bekwaamheid van die medewerker niet meer kunt aantonen. Bij een controle of een ongeval telt de datum, niet het feit dat iemand al twintig jaar rijdt.
Wat is het verschil met een certificaat werken op hoogte?
Een certificaat werken op hoogte gaat over valbeveiliging in bredere zin: harnasgebruik, ankerpunten, ladders, steigers en het werken langs randen. Een hoogwerker certificaat gaat specifiek over het veilig bedienen van de machine zelf.
Werkt uw medewerker uitsluitend vanuit een hoogwerker, dan is het hoogwerker certificaat het juiste. Klimt hij ook op andere manieren naar hoogte, dan is een aanvullende training werken op hoogte verstandig. Het correcte gebruik van harnas en vallijn in de werkbak komt in onze hoogwerker cursus sowieso aan bod.
Welke hoogwerker cursus voldoet aan de eisen?
Alle cursussen van Hoogwerker-certificaat.nl voldoen aan de eisen van de Arbowet en aan de eisen die verzekeraars stellen. U kiest de vorm die past bij de ervaring van uw medewerkers.
- Certificering in 1 uur op uw eigen locatie: voor ervaren medewerkers, 1-op-1, met uw eigen hoogwerker
- Beginnerscursus: voor wie weinig tot geen ervaring heeft, halve dag, inclusief theorie- en praktijkexamen
- Cursus voor gevorderden: voor hercertificering, wanneer het certificaat bijna of net verlopen is
- Engelstalige cursus: voor medewerkers die de Nederlandse taal niet beheersen
Bekijk het volledige aanbod met prijzen en data op onze pagina met alle hoogwerker cursussen, of bel 0529 820 210 voor advies.
Is een IPAF-certificaat dan wel verplicht?
Nee. De Arbowet vraagt niet specifiek om IPAF. Op internationale projecten en bij sommige grote aannemers wordt het wel contractueel geëist, maar wettelijk gezien is een erkend hoogwerker certificaat voldoende.
Het verschil zit vooral in reikwijdte en kosten. IPAF is wereldwijd erkend maar per machinecategorie, waardoor u meerdere trainingen nodig heeft. Het allround hoogwerker certificaat dekt alle typen in één cursus. Lees de volledige vergelijking op onze pagina over het IPAF-certificaat.
Veelgestelde vragen over de certificaatplicht
Mag ik zonder certificaat op een hoogwerker werken?
Er staat geen wet die dat letterlijk verbiedt, maar uw werkgever moet volgens Arbowet artikel 8 kunnen aantonen dat u voldoende bent opgeleid. Zonder certificaat is dat vrijwel onmogelijk aan te tonen. In de praktijk weigeren de meeste opdrachtgevers u dan de toegang tot de werkplek.
Welke boete staat er op werken zonder aantoonbare opleiding?
De Nederlandse Arbeidsinspectie legt boetes op aan de werkgever, niet aan de medewerker. De hoogte hangt af van de overtreding, de bedrijfsgrootte en of er sprake is van herhaling of van een ongeval. Bij een ernstig incident kan het werk ook worden stilgelegd.
Is de werkgever of de werknemer verantwoordelijk?
Beide. De werkgever moet op grond van Arbowet artikel 8 zorgen voor opleiding, instructie en geschikt materieel. De werknemer moet op grond van artikel 11 die instructies opvolgen en de machine gebruiken zoals bedoeld. Bij een ongeval wordt naar beide kanten gekeken.
Geldt de certificaatplicht ook voor zzp'ers?
In de praktijk wel. Als zzp’er bent u zelf verantwoordelijk voor uw veiligheid en vakbekwaamheid. Opdrachtgevers vragen bovendien vrijwel altijd om een geldig certificaat voordat u het terrein op mag.
Geldt de certificaatplicht ook op eigen bedrijfsterrein?
Ja. De Arbowet maakt geen onderscheid tussen openbaar terrein en eigen bedrijfsterrein. Werkt uw medewerker met een hoogwerker, dan moet de opleiding aantoonbaar zijn, waar dat ook gebeurt.
Bij welke windkracht mag ik niet meer met een hoogwerker werken?
Vanaf windkracht 6 mag er niet meer met een hoogwerker gewerkt worden. Wind is een van de meest onderschatte risico’s, zeker bij grote werkhoogtes waar de windsnelheid hoger ligt dan op de grond. Controleer de windverwachting dus voordat u begint.
Wat is de maximale hellingsgraad voor een hoogwerker?
De ondergrond mag maximaal 5 graden aflopen. Bij een steilere helling verschuift het zwaartepunt te veel en neemt het kantelgevaar sterk toe. Ook een te zachte ondergrond is een risico, ook als die vlak lijkt.
Moet een hoogwerker zelf ook gekeurd zijn?
Ja. Naast de opleiding van de bediener eist het Arbobesluit dat de machine periodiek wordt gekeurd door een deskundige. Daarnaast voert de gebruiker vóór elk gebruik een visuele inspectie uit. Beide onderdelen komen in onze cursus aan bod.
Wat kost een hoogwerker certificaat?
Een hoogwerker cursus bij ons start vanaf € 145,- excl. BTW per deelnemer. Lesmateriaal, examen en certificaat zitten in de prijs. Bekijk het volledige overzicht op onze pagina met alle hoogwerker cursussen.
Hoe snel kan mijn medewerker gecertificeerd zijn?
Met de certificering van 1 uur op uw eigen locatie is een ervaren medewerker binnen een uur gecertificeerd. Voor beginners duurt de cursus een halve dag. Meestal is er binnen 1 tot 3 weken plek.
Accepteert mijn verzekeraar het hoogwerker certificaat?
Ons certificaat voldoet aan de Arbowet en aan de eisen die verzekeraars gebruikelijk stellen. Twijfelt u over uw specifieke polis, vraag dat dan na bij uw verzekeraar of tussenpersoon voordat er iets gebeurt.
Vanaf welke leeftijd mag iemand met een hoogwerker werken?
In de praktijk wordt 18 jaar aangehouden voor zelfstandig werken met een hoogwerker. Voor jongere medewerkers gelden aanvullende eisen rond toezicht en begeleiding.
Krijg ik als werkgever bewijs voor de Arbeidsinspectie?
Ja, op verzoek ontvangt u een overzicht per medewerker met het behaalde resultaat. Samen met het certificaat is dat aantoonbaar bewijs van bekwaamheid richting de Arbeidsinspectie en uw verzekeraar.
Wat als een medewerker al jaren ervaring heeft maar geen certificaat?
Ervaring alleen is geen bewijs richting de Arbeidsinspectie of uw verzekeraar. Voor die situatie is de certificering van 1 uur op eigen locatie bedoeld: kort, gericht op wat iemand al kan, en met een geldig certificaat als resultaat.
Kunnen wij de cursus op onze eigen locatie laten verzorgen?
Ja, wij komen naar uw bedrijfslocatie en trainen met uw eigen hoogwerker. Uw medewerkers oefenen dan direct in de situaties die zij dagelijks tegenkomen en u bespaart reistijd. Vraag vrijblijvend een offerte aan of bel 0529 820 210.
Dé beste keuze voor hoogwerker trainingen en opleidingen
Voor bedrijven bieden wij onze nieuwe en zeer effectieve 1-uurs Incompany training aan.
Als particulier kunt u uw hoogwerker certificaat halen op meerdere locaties door heel het land.
Neem contact op
Twijfelt u of uw medewerkers voldoen aan de eisen van de Arbowet? Neem gerust contact met ons op via 0529 820 210 of stuur een e-mail naar info@hoogwerker-certificaat.nl. Wij denken graag met u mee over de cursusvorm die bij uw team past.
0529 820 210Mail ons